De sluiting van bioscoop City leidde tot veel emotionele reacties: doodzonde, een iconisch gebouw verliest haar functie, einde van belangrijke Utrechtse filmhistorie. Maar ook een nuchtere constatering van filmhistoricus Lex Veerkamp. ‘Voor de filmliefhebbers is het geen ramp. Voor arthousefilms is er genoeg aanbod in de stad.’ Daarmee verwijzend naar filmtheaters LHC, Springhaver en Slachtstraat.
En toch is er recent nog een bioscoopje aan de Kanaalweg bijgekomen. Veel Utrechters zal het zijn ontgaan maar aan het Merwedekanaal is tegenwoordig een nieuw filmzaaltje gehuisvest. Sien is de naam en het komt voort uit Hoogt on Tour. Even terug in de tijd.
In 2019 verliet filmtheater ’t Hoogt de locatie aan de Slachtstraat. Na een langdurige periode waarin het theater een relevante rol speelde in Utrecht was de koek op. Vanwege teruglopende bezoekersaantallen bleek een succesvolle exploitatie ondanks tonnen gemeentelijke subsidie niet meer mogelijk. Toen ’t Hoogt niet meer kon voldoen aan de huurverplichting, zag eigenaar Het Utrechtse Monumentenfonds zich genoodzaakt de huur op te zeggen. Het einde van ’t Hoogt in de binnenstad was een feit maar dat betekende zeker niet het einde van ’t Hoogt. Ook nu weer gesteund door tonnen gemeentelijke subsidie ging men verder als ’t Hoogt on Tour. Lees: voorstellingen op diverse locaties en in een filmzaal van de bibliotheek op De Neude. Het aanbod: de zogenoemde kwetsbare films.
Volgens berekening van De Nuk trok ’t Hoogt on Tour 8 bezoekers per voorstelling en betaalde de gemeente € 61,87 mee aan een kaartje. Lees hier het artikel.
Inmiddels was op de oude plek van ’t Hoogt filmtheater Slachtstraat gekomen. We citeren Lex Veerkamp weer: ‘Er is voor arthouse films genoeg aanbod in de stad.’
Daar dachten ’t Hoogt en de gemeente anders over. ’t Hoogt kreeg een jaarlijkse subsidie van 3.5 ton om op zoek te gaan naar een nieuwe locatie. Die werd vorig jaar gevonden aan de Kanaalweg. Daar bevindt zich Sien, een bioscoopje met 60 stoelen en twee dixies voor de deur om je behoefte te doen.
Dat laatste gaat veranderen. Sien startte met een crowdfunding (gewenst bedrag: 32.500 euro) om de dixies te vervangen door normale toiletten, een filmcafé en een tweede zaal te bouwen. Dat geld is na een verlengde crowdfunding binnengehaald. Hoe denkt Sien in de toekomst de exploitatie rond te krijgen?
Zakelijk leider Marieke Prins legt uit: ‘De Sien is opgezet als een kleine organisatie met een duidelijke maatschappelijke opdracht. We blijven onderdeel van het culturele ecosysteem van Utrecht en hebben – zoals gebruikelijk in de sector – een subsidierelatie met de gemeente, aangevuld met eigen inkomsten. Ons doel is een gezonde balans tussen publieke steun en inkomsten uit bijvoorbeeld kaartverkoop. Op dit moment werken we met een klein, professioneel team aangevuld met freelancers en partners; het aantal fte ligt rond de 4,5.’
Vertrouwd zijn de verhalen waarmee Sien in het verlengde van ’t Hoogt zijn bestaan rechtvaardigt: films die je nergens kunt zien en natuurlijk educatie. Daarnaast zegt Sien een ontmoetingsplek te zijn voor de wijk.
’t Hoogt heeft eindelijk zijn filmzaaltje. En mogelijk straks nog een zaaltje. En weer, ‘zoals gebruikelijk’, dankzij een subsidierelatie met de gemeente. Over de geclaimde noodzakelijkheid zijn vragen te stellen. Afgelopen week ontving Sien circa 131 bezoekers. Sien is de enige door de gemeente financieel gesteunde bioscoop in Utrecht.
Het gaat maar door. En weer die raadselachtig term: het culturele ecosysteem. Met een handvol bezoekers per dag is dit weer een kansloze onderneming van ’t Hoogt. En wij maar betalen.
Precies wat R. Manschot zegt. Als de behoefte er niet is , maar het idee past in het GL/PvdA profiel dan wordt die behoefte gewoon gecreëerd.
Maakt niet uit wat het kost.
t Hoogt heeft al jarenlang bewezen niet het hoofd boven water te kunnen houden en dat ze voorzien in een vraag die niet bestaat. Zouden zelf moeten inzien dat ze moeten stoppen. Maar ze hebben de juiste ingangen en spreken dezelfde taal als de gemeente. Hou op, hou op, hou op.
Horen we nog wat van de gemeenteraad over deze krankzinnige subsidie?
What a waste of (our) money! Waarom het gezonken schip weer laten varen, terwijl het toch duidelijk is dat het geen best schip is? Ik persoonlijk heb meer dan genoeg aan Slachtstraat, Hartlooper en Springhaver. Wat is het usp van ‘t Hoogt vraag ik me af, en wat is het verdienmodel dan?!
Ik fietste er laatst langs. Alsof je in de Bronx naar de bioscoop gaat. Maar de gemeente zal het wel een rafelrandje (culturele vrijplaats) noemen. Voor een leuke avond uit fiets ik toch maar even door.
‘Ons doel is een gezonde balans tussen publieke steun en inkomsten uit bijvoorbeeld kaartverkoop.’ Haha. Wanneer vindt deze mevrouw dat die balans gezond is? Dit is toch wel de meeste vage target die je als bedrijf kan stellen. Als de gemeente zo nodig deze bioscoop wil steunen (ik kan zelf geen reden daarvoor bedenken) dan mag toch geëist worden dat binnen een jaar de eigen broek kan worden opgehouden.
Is dit die zelfde mevrouw die zich jaren geleden al een vorstelijk salaris uitkeerde? Het was volgens mij iets van rond de 100.000 euro.
Er is toch werkelijk geen echte ondernemer zo gek om een zaak te beginnen met twee dixies voor de deur. En dan bij je klanten om geld bedelen voor fatsoenlijke toiletten. Wat een armoe!
Aan de steun van het Utrechtse gemeentebestuur voor ’t Hoogt lijkt geen einde te kennen. Na de deconfiture met De Machinerie die de Utrechtse belastingbetaler miljoenen kostte zonder dat er iets tot stand kwam is er nu de doorstart De Sien.
Het lijkt allang niet meer te gaan om de promotie van beeldcultuur, de kwetsbare film, ‘community cinema’ en filmeducatie, maar om het overeind houden van een kwetsbare instelling.
Hoe logisch is het dat een filmtheater dat al decennia niet meer kan voldoen aan de standaard van een gemiddeld filmtheater de hogere lat van een Podium voor Film en Beeldcultuur wel zou weten te halen?
De plannen, beloften, pretenties en vergezichten van Het Nieuwe Hoogt of De Sien reiken tot in de hemel. Daarmee weet deze instelling de goede snaar te raken bij de Adviescommissie. Die overigens constateerde in het advies ‘Kleur Bekennen’ (juni 2024) over de Cultuurperiode 2025-2028 dat uitvoerbaarheid het zwakste punt is van deze instelling.
De papieren werkelijkheid van De Sien is ijzersterk. Het heeft zich slim gemanoeuvreerd tussen commercie, wetenschap en maatschappelijk belang zonder op een van die categorieën afgerekend te kunnen worden.
Dat de papieren werkelijkheid het bij Het Nieuwe Hoogt telkens verliest van de echte werkelijkheid is de wetmatigheid. Een kniesoor die daar wat kritisch over opmerkt. Het feestje moet in stand blijven. Utrecht heeft zelfs een filmklimaat. Het mag daarom wat kosten. Illusies kunnen niet geëvalueerd worden.
De Sien, ach is dat een variant op The Scene? Je volop en voortdurend beter voordoen dan je bent?
We weten hoe 2024 voor deze slurper is geëindigd. Een verlies van € 72.596. Zonder de sinterklaas subsidies van de Provincie Utrecht, € 20.000, en het Fonds v Culturele participatie, € 35.000, zou Sien failliet zijn verklaard. Het eigen vermogen bedroeg ultimo 2024 nog € 75.951.
De accountantsverklaring ontbreekt, zeer ten onrechte, in de verantwoording. Die zal zeer negatief zijn geweest. Ook de accountant kan er niet meer omheen dat de continuïteit van Sien zeer twijfelachtig is.
De bezoekersaantallen nemen mondjesmaat toe. Wij betalen via de gemeente nu nog maar € 30.55 subsidie per bezoeker. Zelf dragen die € 5.78 bij. De overige subsidies zijn goed voor € 6.44 per kijker.
Één kaartje kost dus € 42.77, alsof je naar de opera gaat en niet naar een achteraf gelegen filmzaaltje.
13,5% van de toegangsprijs zelf betalen, en dat voor promotie activiteiten van actie- en pressiegroepen.
Het blijft belachelijk.
Onder verantwoordelijkheid van cultuurwethouder Eva Oosters. De vrouw die in vier jaar werkelijk niets heef gepresteerd in de stad.
Met dergelijke subsidie toewijzingen breng je de Cultuur in Utrecht grote sxhade toe.
Eenzelfde soort project speelt zich af in Leidse Rijn en daar beter toezicht op kan veel teleurstelling gaan voorkomen.
Jos Stelling heeft al tijden met Springhaver, LHC en Slachtstraat laten zien hoe horeca de drager is van de bioscoop. En dat op eigen kracht.
En nog steeds snapt de gemeente niet hoe dit werkt.
Sowieso begrijpen ambtenaren, die er totaal niet bij stilstaan dat hun hele circus door de belastingen (is burgers) wordt opgebracht, niet dat ze daar dus extra zorgvuldig mee om moeten gaan. En juist daarom ook die inwoners met respect behandelen en servicen.
Gemeenteraad grijp in en zet nu eens definitief een punt achter t Hoogt.
Suggestie bij verstrekking van subsidie; “Een Maatschappelijke kosten-baten Analyse (MKBA) is een belangrijk instrument in de beleidsvoorbereidende fase. Een MKBA helpt bij het maken van beleidskeuzes om beleidsvoorstellen te beoordelen, maar kan ook achteraf ingezet worden om terug te blikken op uitgevoerd beleid.”
https://evaluaties.rijksfinancien.nl/toolbox/onderzoeksmethoden/a4-mkba
Ik vind Sien maatschappelijk zeer relevant. Sien laat zien,dat de politieke cultuur zo losgezongen is van de realiteit,dat al deze reacties niet eens hun burelen of brein bereiken. Laat ze maar lullen met hun €40-euro per kaartje. De gemeente is ons speeltje en wij bepalen wat we doen. De gemeenteraad is onze schaamlap. Die slaan niet eens een deuk in een pakje boter. Dus ,middenvinger omhoog:op naar de volgende ronde!
In 2016 besloot de gemeente Utrecht de subsidie voor podium voor wereldmuziek Rasa stop te zetten. Reden: “Het plan van RASA was niet innovatief genoeg, overtuigde onvoldoende van ondernemerschap en was niet onderscheidend genoeg.”
’t Hoogt kreeg toen weer voor vier jaar tonnen subsidie van de gemeente. En dat is tot de dag van vandaag doorgegaan. Was ’t Hoogt dan wel innovatief? Was er bij ’t Hoogt wel sprake van voldoende ondernemerschap? Was ’t Hoogt wel onderscheidend genoeg? De geschiedenis geeft het antwoord. ’t Hoogt biedt films die elders ook te zien zijn (onderscheidend?), ’t Hoogt overleeft al jaren dankzij gemeentelijke steun (ondernemerschap?), ’t Hoogt vertoont films in een keet met dixies voor de deur (innovatief?). Waarom Rasa niet en ’t Hoogt wel? Daar is een woord voor. En dat luidt: netwerkcorruptie. Wie warme banden onderhoudt met GroenLinks en PvdA mag in deze stad jarenlang gesubsidieerd falen. En de gemeenteraad staat het toe.
Als dit gebruikelijk is in deze sector, dan is deze sector verrot.
B. Schreuder heeft een goed punt: RASA was een podium met internationale faam waar bekende artiesten optraden. “Wij waren in Europa wereldberoemd, in Nederland bekend en in Utrecht
relatief onbekend”, zo vertelt oud-directeur Wieland Eggermont in deze reconstructie bij DUIC uit 2016
(https://www.duic.nl/cultuur/46-jaar-gaat-podium-wereldmuziek-rasa-sluiten-reconstructie/).
Bezuinigingen van de gemeente deden deze bijzondere plek na 46 jaar de das om. Wereldmuziek zou onderdeel
moeten zijn van de programmering bij reguliere podia, dat was het idee. “Een lofwaardig streven maar de realiteit is
weerbarstiger. Er is specifieke kennis voor nodig, die gaat nu verloren” zo waarschuwde Eggermont destijds al. RASA had alles wat ’t Hoogt al heel lang niet meer heeft. Maar RASA is van het toneel verdwenen en ’t Hoogt mag eindeloos belastinggeld blijven uitgeven voor slechts een handvol bezoekers en 4,5 FTE.
Als jaar in jaar uit een bioscoopje gesubsidieerd wordt waar geen behoefte aan is omdat de films ook in een van de ongesubsidieerde theaters van Stelling te zien zijn? Dan is de enige reden vetbetaalde baantjes voor vrienden te creëren. Met overheidsgeld een toververhaal en de zegen van Broos Schnetz