Hans Versnel en Brno

Mark Suckerberg zal er wel achter zitten dat er allerlei foto’s op de voorpagina van mijn facebook staan. Ik kan me tenminste niet herinneren dat ik ze er zelf heb opgezet. Hoe dan ook, over één van die foto’s wil ik het nu hebben. Hij is een jaar of zeven geleden gemaakt in ons vorige huis. Links Pavel Stebl, daarnaast mijn vrouw Toos, dan Hans Versnel en rechts mijn persoontje. 

Hans Versnel belde me afgelopen Pasen dat Pavel Stebl (een wederzijdse goede kennis) op doorreis bij hem was en dat hij me graag even goedendag wilde zeggen. Dat gebeurde even later. 

Hans vertelde dat het goed met hem ging. We hadden het nog even over zijn promotie, deze winter. Op zijn oude dag was hij doctor in de sociale wetenschappen geworden. ‘Je moet toch wat’, had hij gezegd. We spraken af dat Toos en ik binnenkort op bezoek zouden komen in zijn mooie appartement bij de Oosterspoorbaan. 

De dag later Pavel opnieuw aan de telefoon: Hans was dood. Het was voor ons binnen een week het derde sterfgeval van een goede bekende. Niet te bevatten.

Versnel en zijn vrouw Machteld kende ik al sinds hun protest tegen de afbraak van het Jugendstil-monument De Utrecht. Beiden heel actief in de politiek, Hans in de PvdA, Machteld in D66, waarvoor ze eerst in de gemeenteraad zat en later in de Tweede Kamer als woordvoerder buitenland. 

Met Hans kreeg ik intensief contact toen hij me voeg om met studenten van de School voor de Journalistiek een tijdschrift te maken over zusterstad Brno in Tjechië. Hij werkte toen als beleidsambtenaar op het stadhuis, met in zijn portefeuille de stedenbanden (Brno en Leon in Nicaragua). 

Het was een fantastisch aanbod: de gemeente betaalde de reis en het onderdak. We gingen met tien toekomstige journalisten met de nachttrein naar Praag, stapten daar over in de trein naar Bratislava en waren een paar uur later op onze bestemming. 

In een les of acht hadden de studenten (eerstejaars met de hoogste cijfers) zich goed  voorbereid. Ze wisten al aardig hoe ze het moesten aanpakken.. Maar er was één groot probleem: de taal. In die eerste jaren na de Wende sprak in Brno vrijwel iedereen wel een mondje Russisch, maar haast niemand Engels. 

Pavel Stebl, docent Engels in Brno, kennis van Hans Versnel, hielp ons uit de brand. Hij was de hele week als tolk voor ons in touw, en als hij echt niet kon zorgde hij voor iemand anders. Absolute steunpilaar. 

Het eerste ‘B’richt uit Brno’ beviel zo goed dat Versnel ons nog zeker twaalf keer op pad stuurde. Voor de studenten een geweldige leerervaring, voor mij het hoogtepunt van het schooljaar. Versnel was er soms tegelijkertijd met ons. We verbaasden ons dan over zijn enorme hoeveelheid contacten. Hij kende iedereen; er werd met veel waardering over hem gesproken.

Bert Determeijer nam na mijn pensionering het Brno-project van me over. Het doek viel toen Utrecht kapte met de stedenbanden. 

Hans zag ik later voornamelijk in het Bartholomeus Gasthuis als ik de schoonvader van mijn zoon opzocht. Versnel zat dan in de grote zaal beneden met Machteld, die opgenomen was wegens dementie. Achterin, bij de tuin, hand in hand. 

Zoveel uitvaarten. Ik vind het wonderbaarlijk dat ik er nog ben. Er is van alles mis met m’n hart, en toch tikt het maar door, al negentig jaar.

(Net als de cardioloog reken ik nu even vanaf de conceptie.)