Leo van Veen (1946-2026): Met recht Mister FC Utrecht

FC Utrecht in rouw om het overlijden van clubicoon Leo van Veen op tachtigjarige leeftijd. De geboren Utrechter gold als een van de meest bepalende spelers uit de clubhistorie. Na zijn debuut bij DOS speelde hij tussen 1970 en 1984 maar liefst 391 eredivisiewedstrijden voor FC Utrecht. Met 174 doelpunten bezet hij de tiende plaats op de eeuwige topscorerslijst. Journalist Tom van Hulsen schreef in het standaardwerk ‘101 dingen die je weten moet over FC Utrecht’ een hoofdstuk over Leo van Veen. Lees het hieronder.

Leo van Veen, de speler die in de openingswedstrijd van stadion Nieuw Galgenwaard afscheid neemt van de club, draagt met recht de titel Mister FC Utrecht.

Tussen 1972 en 1979 wordt hij acht keer op rij clubtopscorer. Alleen in de eerste twee seizoenen van de fusieclub moet hij Jan Groenendijk voor laten gaan, en in 1981 en 1982 valt die eer te beurt aan Willy Carbo. In het debuutseizoen van de club is het niet zo vreemd dat Van Veen nog geen topscorer wordt: de eerste wedstrijden houdt trainer Bert Jacobs hem voornamelijk op de bank. In de loop van het seizoen overtuigt de spits zijn trainer wel en krijgt hij vaker een basisplaats.

Leo van Veen (Utrecht, 6 juni 1946) is een kind van de stad. Zijn vader Co is apotheker in het Militair Hospitaal in Utrecht en runt later een drogisterij/apotheek in de Zonstraat. Co van Veen is ook voetballer: hij speelt bij DOS, waar zoon Leo op jonge leeftijd al vaak op de velden te vinden is. Vader Co overlijdt reeds op 36-jarige leeftijd als een wondje aan zijn neus resulteert in een grote infectie, die voor hem dodelijk blijkt te zijn. Leo zelf voetbalt dan bij Celeritudo in Utrecht, maar is bekender als straatvoetballer. Hij maakt deel uit van een straatvoetbalteam waarin ook Eddy Achterberg speelt, de latere profspeler van onder meer FC Twente. Met dit team van speeltuin Merwede wordt Van Veen zelfs kampioen van Nederland. Hij trekt dan ook al snel de aandacht van DOS en gaat spelen bij de club van zijn vader.

Zijn militaire dienst gooit nog even roet in het eten, maar daarna kan hij zich volledig op zijn voetbalcarrière gaan richten. Hij blijkt ook bij DOS al snel een doelpuntenmachine, en in 1970 maakt hij als spits de legendarische goal tegen GVAV die het ontstaan van FC Utrecht inluidt. (DOS moest die wedstrijd winnen om niet te degraderen en Van Veen maakte de beslissende goal: 0-1. Bij degradatie was de fusie tussen Velox, Elinkwijk en DOS tot FC Utrecht niet doorgegaan, red.) 

De lange, sterke spits speelt vervolgens twaalf jaar lang met FC Utrecht in de eredivisie. In 368 competitiewedstrijden scoort hij 148 keer. Op 2 september 1973 maakt hij alle vier de goals voor zijn ploeg in de gewonnen uitwedstrijd tegen NAC: 2-4.

In de zomer van 1979 geeft de club Van Veen, die wel bij de voorselectie van het Nederlands elftal zit voor het WK van 1978 maar vreemd genoeg nooit een wedstrijd in Oranje speelt, toestemming om tijdelijk in de Verenigde Staten te gaan voetballen voor Los Angeles Aztecs, samen met onder anderen Johan Cruijff. De Amerikaanse voetbalcompetitie is in die jaren in ontwikkeling en contracteert veel buitenlandse topspelers om de sport in het land populair te maken. Er is veel geld te verdienen en dat wil FC Utrecht de topscorer niet ontzeggen.

Hij ontwikkelt een goede band met Johan Cruijff, die ervoor zorgt dat hij in 1982 bij Ajax terechtkomt. Van Veen is dan inmiddels van de spitspositie afgezakt naar de plek van libero. Na een jaar bij de Amsterdamse club keert hij voor één seizoen terug bij FC Utrecht. Die periode is minder succesvol. Van Veen sluit zijn voetballoopbaan af bij rkc Waalwijk en stapt dan het trainersvak in. Hij traint onder meer RKC, VVV, Go Ahead Eagles, Haarlem, Ajax

Cape Town in Zuid-Afrika en ook FC Utrecht (vanaf september 1993 tot februari 1995, wanneer hij naar aanleiding van bestuurlijke onrust en matige prestaties van zijn ploeg besluit op te stappen). Later werkt hij onder meer nog als scout voor Ajax en NEC en is hij technisch manager bij de Slowaakse club AS Trencin.

Met 391 competitiewedstrijden voor FC Utrecht heeft hij op de eeuwige ranglijst alleen doelman Jan-Willem van Ede voor zich (409). Maar met in totaal 154 competitiedoelpunten is Van Veen wel topscorer aller tijden van zijn club.